01Phương pháp giải theo dạng
Dạng: Rút gọn, chứng minh đẳng thức vectơ, tính độ dài tổng và hiệu
Rút gọn
- Đổi mọi phép trừ thành cộng vectơ đối: .
- Sắp xếp lại để các vectơ "nối đuôi" nhau, rồi dùng quy tắc ba điểm.
Chứng minh đẳng thức vectơ
- Biến đổi một vế thành vế kia, hoặc chuyển vế đưa về đẳng thức hiển nhiên.
- Công cụ: chèn điểm (với bất kì), quy tắc hiệu, hình bình hành, trung điểm, trọng tâm.
Tính độ dài của tổng hoặc hiệu
- Dùng quy tắc để gộp tổng/hiệu thành một vectơ .
- Tính độ dài đoạn trong hình (Pi-ta-go, tam giác đều, định lí côsin).
Dạng: Hợp lực
- Đặt hai lực chung điểm đặt, dựng hình bình hành; hợp lực là đường chéo xuất phát từ điểm đặt.
- Góc giữa hai lực là thì góc của hình bình hành đối diện đường chéo là . Định lí côsin cho:
- Lực cần thêm để vật cân bằng là vectơ đối của hợp lực. (Phần công của lực xem bài Tích vô hướng.)
02Lỗi hay gặp
| Lỗi | Vì sao sai | Cách tránh |
|---|---|---|
| Đảo chiều: đúng là | "Chung gốc: từ ngọn vectơ trừ đến ngọn vectơ bị trừ" | |
| "nối" thành | Chỉ nối được khi điểm cuối trước trùng điểm đầu sau | Kiểm tra chữ cái giữa có trùng không |
| Cộng độ dài thay vì tính độ dài của tổng | Gộp thành một vectơ rồi mới tính độ dài | |
| Cường độ hợp lực bằng tổng cường độ | Các lực không cùng hướng | Dựng hình bình hành, dùng định lí côsin |
| Hợp lực dùng với dấu trừ | Lẫn góc giữa hai lực với góc đối diện đường chéo | Góc đối diện đường chéo là |