01Phương pháp giải theo dạng
Dạng: Định luật III Newton, lực và phản lực, tỉ số khối lượng qua gia tốc
Nhận biết cặp lực – phản lực:
- Đặt tên lực dạng : lực của tác dụng lên .
- Cặp của là : đổi chỗ hai vật, cùng loại lực.
- Kiểm tra: hai lực đặt vào hai vật khác nhau; nếu cùng một vật thì không phải cặp lực – phản lực.
Tính toán với hai vật tương tác:
- Viết (độ lớn).
- Với mỗi vật: và (độ lớn). Nhớ hai gia tốc ngược chiều.
- Giải , hoặc ; nếu cần vận tốc sau thời gian : (xuất phát từ nghỉ).
02Lỗi hay gặp
| Lỗi | Vì sao sai | Cách tránh |
|---|---|---|
| Cho rằng lực và phản lực triệt tiêu nhau | Chúng đặt vào hai vật khác nhau | Luôn hỏi: hai lực này đặt vào vật nào? |
| Coi trọng lực và phản lực pháp tuyến của sách trên bàn là cặp lực – phản lực | Cùng đặt vào sách | Phản lực của trọng lực là lực sách hút Trái Đất |
| Cho rằng vật nhẹ hơn chịu lực nhỏ hơn khi va chạm | Hai lực luôn bằng nhau; chỉ gia tốc khác nhau | So bằng nhau rồi tính |
| Viết hai gia tốc cùng chiều | Hai lực ngược chiều nên hai gia tốc ngược chiều | Chọn chiều dương, ghi dấu từng gia tốc |
| Cho rằng "ngựa kéo xe thì xe cũng kéo ngựa bằng nhau nên không bao giờ chạy" | Hai lực đặt vào hai vật; xe chạy vì lực của ngựa (qua đất) lớn hơn lực cản lên xe | Xét riêng từng vật với tất cả lực tác dụng lên nó |