LÝ THUYẾT - SÁCH HÌNH ĐỘNG
LỚP 10·10 / 2026

NEM · 0530 phút

Tầm xa cực đại và hai góc ném cho cùng tầm xa

45° xa nhất, α và 90° − α

01Ví dụ minh hoạ

Ví dụ 1 (tầm xa cực đại)

Một vận động viên đẩy được quả cầu với v0=20 m/sv_0 = 20\,\text{m/s} từ mặt đất (g=10 m/s2g = 10\,\text{m/s}^2). Tính tầm xa lớn nhất và góc tương ứng. Tầm cao, thời gian bay lúc đó là bao nhiêu?

Giải. Lmax⁡=20210=40 mL_{\max} = \dfrac{20^2}{10} = 40\,\text{m} tại α=45∘\alpha = 45^\circ. Khi đó v0y=20sin⁡45∘=102≈14,14 m/sv_{0y} = 20\sin 45^\circ = 10\sqrt2 \approx 14{,}14\,\text{m/s}, nên

T=2⋅14,1410≈2,83 s,H=14,14220=10 m.T = \frac{2\cdot 14{,}14}{10} \approx 2{,}83\,\text{s},\qquad H = \frac{14{,}14^2}{20} = 10\,\text{m}.

Ví dụ 2 (hai góc bù nhau)

Cũng với v0=20 m/sv_0 = 20\,\text{m/s}, so sánh hai cú ném α=30∘\alpha = 30^\circ và α=60∘\alpha = 60^\circ.

Giải.

30∘30^\circ60∘60^\circ
v0yv_{0y}10 m/s10\,\text{m/s}103≈17,32 m/s10\sqrt3 \approx 17{,}32\,\text{m/s}
TT2 s2\,\text{s}23≈3,46 s2\sqrt3 \approx 3{,}46\,\text{s}
HH5 m5\,\text{m}15 m15\,\text{m}
LL203≈34,6 m20\sqrt3 \approx 34{,}6\,\text{m}203≈34,6 m20\sqrt3 \approx 34{,}6\,\text{m}

Cùng tầm xa; góc lớn bay lâu hơn 3\sqrt3 lần và cao hơn 33 lần.

Ví dụ 3 (tìm góc để tới đích)

Với v0=20 m/sv_0 = 20\,\text{m/s}, muốn bóng rơi cách điểm ném 30 m30\,\text{m} thì phải ném góc nào?

Giải. sin⁡2α=10⋅30400=0,75\sin 2\alpha = \dfrac{10\cdot 30}{400} = 0{,}75. Khi đó 2α≈48,6∘2\alpha \approx 48{,}6^\circ hoặc 2α≈131,4∘2\alpha \approx 131{,}4^\circ, nên

α1≈24,3∘,α2≈65,7∘ (=90∘−24,3∘).\alpha_1 \approx 24{,}3^\circ,\qquad \alpha_2 \approx 65{,}7^\circ \ (= 90^\circ - 24{,}3^\circ).

1020304051015x (m)y (m)

Bước 1 / 4

Đích cách m, m/s. Tầm xa lớn nhất là m , nên ném tới được.

Ví dụ 4 (tốc độ cần thiết)

Một cầu thủ cần ném bóng từ mặt đất tới đồng đội cách 90 m90\,\text{m}. Tốc độ ném nhỏ nhất là bao nhiêu? (g=10 m/s2g = 10\,\text{m/s}^2)

Giải. L≤v02/gL \le v_0^2/g nên v0≥gL=900=30 m/sv_0 \ge \sqrt{gL} = \sqrt{900} = 30\,\text{m/s}, đạt khi ném 45∘45^\circ.

Ví dụ 5 (không tới được)

Với v0=20 m/sv_0 = 20\,\text{m/s}, có thể ném tới điểm cách 50 m50\,\text{m} trên mặt đất không?

Giải. Lmax⁡=40 m<50 mL_{\max} = 40\,\text{m} < 50\,\text{m}. Cụ thể sin⁡2α=10⋅50/400=1,25>1\sin 2\alpha = 10\cdot 50/400 = 1{,}25 > 1: vô nghiệm. Không thể.

Tiếp theoLuyện tập →