Phương pháp · Cân bằng nhiệt có chuyển thể · Vật lý 12

01Phương pháp giải theo dạng

Đọc đề: ai là vật nóng, vật lạnh; có đá/hơi không; nhiệt độ đầu từng vật; có bỏ qua bình, hao phí không.
Tính $Q_1$ (nhiệt tối đa vật nóng cho tới nhiệt độ chuyển thể) và $Q_2$ (nhiệt vật lạnh cần để chuyển thể xong, cộng phần đưa lên nhiệt độ chuyển thể).
So sánh $Q_1$ với $Q_2$ theo bảng, viết ra trạng thái cuối (một câu).
Lập phương trình đúng nhánh: tan hết / còn đá (tính $m_t$ ) / ngưng hết / còn hơi.
Kiểm: $0<t<t_n$ khi tan hết; khối lượng chuyển thể nằm trong $[0,m]$ ; nếu ra ngoài thì nhánh sai.
Tìm lượng tối thiểu/tối đa: đặt điều kiện biên $Q_1=Q_2$ (đá vừa tan hết ở $0\,^\circ\text{C}$ ).

Lỗi	Vì sao sai	Cách tránh
Áp ngay công thức trộn không chuyển thể	Bỏ qua $\lambda m$ hoặc $Lm$	Luôn xét $Q_1$ so với $Q_2$ trước
Không so sánh nhiệt để biết đá có tan hết	Có thể sai trạng thái cuối	Viết kết luận trạng thái
Tính nhiệt độ cuối khác $0\,^\circ\text{C}$ khi còn đá	Còn đá thì nước ở $0\,^\circ\text{C}$	Còn đá $\Rightarrow t=0$
Quên giai đoạn đưa đá âm lên $0\,^\circ\text{C}$	Đá âm phải nóng lên trước	Cộng $m_đc_đ\lvert t_đ\rvert$ vào $Q_2$
Dùng $L$ cho đá hay $\lambda$ cho hơi	Nhầm hai hệ số	$\lambda$ : rắn–lỏng; $L$ : lỏng–khí