Phương pháp · Điện năng, công suất điện và hiệu suất nguồn · Vật lý 11

01Phương pháp giải theo dạng

Đổi đơn vị: $\text{W}$ , $\text{kW}$ ; thời gian ra giờ (tính $\text{kWh}$ ) hoặc giây (tính $\text{J}$ ).
Chọn công thức: biết $P$ và $t$ thì $A=Pt$ ; biết $U$ , $I$ thì $P=UI$ ; biết $I$ , $R$ thì $P=I^2R$ ; biết $U$ , $R$ thì $P=\dfrac{U^2}{R}$ .
Đổi $\text{kWh}\leftrightarrow\text{J}$ bằng $1\,\text{kWh}=3{,}6\cdot10^6\,\text{J}$ .
Tiền điện: nhân số $\text{kWh}$ với giá, hoặc cộng tiền từng bậc.
Hai bóng nối tiếp so sánh độ sáng bằng $I^2R$ (không bằng công suất định mức): bóng có $R$ lớn hơn sáng hơn. Song song so sánh bằng $\dfrac{U^2}{R}$ .
Đun nước: $Q=mc\,\Delta T$ và hiệu suất $H=\dfrac{Q}{A}$ .

Tính dòng $I=\dfrac{\mathcal E}{R+r}$ và hiệu điện thế hai cực $U=\mathcal E-Ir$ .
$P_{ng}=\mathcal EI$ , $P=UI=I^2R$ , $P_{hp}=I^2r$ ; kiểm tra $P_{ng}=P+P_{hp}$ .
$H=\dfrac{U}{\mathcal E}=\dfrac{R}{R+r}$ . Cho $H$ tìm $R$ : $R=\dfrac{H}{1-H}r$ (ví dụ $H=80\%$ thì $R=4r$ ).
Điện năng trong thời gian $t$ : $A_{ng}=\mathcal EIt$ , $A=UIt$ .

Lỗi	Vì sao sai	Cách tránh
Nhầm $\text{kW}$ với $\text{kWh}$	$\text{kW}$ là công suất, $\text{kWh}$ là điện năng	Điện năng $=$ công suất $\times$ thời gian
Đổi phút sang giờ sai	$30$ phút là $0{,}5\,\text{h}$	Chia $60$ khi cần giờ, nhân $60$ khi cần giây
So sánh độ sáng bóng nối tiếp bằng công suất định mức	Nối tiếp cùng dòng, độ sáng theo $I^2R$	Tính $R=\dfrac{U^2}{P}$ rồi so $R$
Dùng $\mathcal E$ thay $U$ khi tính công suất mạch ngoài	Mạch ngoài chỉ nhận $U=\mathcal E-Ir$	$P=UI$ hoặc $I^2R$
Quên công suất hao phí trong nguồn	$P_{ng}=P+I^2r$	Kiểm tra cân bằng năng lượng
Lấy $H=\dfrac{r}{R+r}$	Hiệu suất là phần có ích: $H=\dfrac{R}{R+r}$	$H=\dfrac{U}{\mathcal E}$
Tính tiền bậc thang bằng giá bậc cuối cho mọi $\text{kWh}$	Mỗi bậc áp giá riêng	Cộng tiền từng bậc